Nhắc đến mùi của khói chắc hẳn sẽ có nhiều bạn cười và nghĩ rằng khói thì có mùi gì cơ chứ! Vậy nhưng có bao giờ mùi của những làn khói mong manh dễ tan biến ấy mang đến cho bạn những cảm xúc rất riêng mà bạn không thể tìm kiếm được ở bất kỳ mùi hương nào khác? Khói có mùi như thế nào nhỉ? Hôm nay mình sẽ kể cho các bạn nghe câu chuyện về mùi của khói nhé!
Từ cái thời mà bếp ga chưa xuất hiện, trong những căn bếp nho nhỏ xinh xắn tại những làng quê yên bình làn khói bếp mờ mờ ảo ảo vẫn đều đều ngày 3 lần sáng, trưa và tối tỏa khói khắp làng khi mà đến giờ nấu cơm thì đi bất kỳ nơi đâu bạn cũng bắt gặp những làn khói như cuộc dạo chơi không hẹn mà gặp khói tỏa nghi ngút khắp làng, mùi của khói hòa trộn lẫn mùi của nồi cơm đang sôi và bong bóng vỡ, mùi khói bếp cùng mùi thịt rang hành khô nước mắm thơm lừng khắp xóm, mùi khói trầm trầm quện lẫn cùng mùi gia vị nức mũi của món cá ướp hun khói trong những ngày giỗ tết… Mùi của khói với các bạn trẻ bây giờ sẽ không thể mang lại cảm xúc, nhưng đối với mình khi mà tuổi thơ sinh ra ở quê và hàng ngày lớn lên nhờ “khói” thì mùi của khói mang lại cho mình những cảm xúc mà không có một mùi hương nào thay thế được!
Những ngày hè oi ả nóng đến mặt đỏ rực cái thời ấy đâu có bếp ga, bếp từ hay có điều hòa để mát như bây giờ. Đến giờ nấu cơm, là vào buổi trưa đi nấu cơm nấu nước, nấu canh khói rơm phủ khắp căn bếp nhỏ xíu, mồ hôi chảy khắp người, từng hơi khói lùa vào quần áo ngấm vào mồ hôi, thấm vào tận da thịt để khi nấu cơm xong mặt ai nấy đều đỏ bừng, mồ hôi chảy khắp mặt, khi dọn bữa và ngồi ăn cơm cùng cả gia đình, mùi khói vẫn còn cay cay ở đầu mũi và ngào ngạt tỏa ra từ cơ thể, từ mái tóc bối thật cao!
Mùi khói đốt rơm của mùa thu hoạch lúa khi thóc đã đầy ắp các quây, để dọn sạch đường làng những đống rơm vụn, thóc lép (thóc kẹ) được đốt từ đầu làng đến cuối làng, đi đến nơi đâu cũng chỉ thấy mùi khói. Mùi của khói đã đi vào tiềm thức của mình như thế, từ khi còn nhỏ tuổi cho đến khi lớn lên, những đêm hè ngồi học bài vẫn còn nghe mùi khói ủ cay cay, khô khô, trầm trầm của nhà ai đó vẫn còn âm ỉ cháy!
Và mỗi khi bắt gặp mùi khói ấy, mùi khói thơm nức của rơm mới vào mỗi vụ thu hoạch mùa lại đem đến cho mình những cảm xúc, rung cảm đặc biệt về một mùi hương cay cay của những nhọc nhằn, vất vả, của những giọt mồ hôi rơi trên đồng ruộng để có được những mùi khói lan tỏa nồng nàn và khô khốc ấy! – Mùi khói Cay của nước mắt và vị mặn mà của những giọt mồ hôi nhọc nhằn vất vả:
“Mồ hôi mà đổ xuống đồng
Lúa mọc trùng trùng sáng cả đồi nương
Mồ hôi mà đổ xuống vườn
Dâu xanh lá tốt vấn vương tơ tằm”
Mùi của khói cay, mùi của mồ hôi, mùi thơm như sữa trắng trong của những hạt cơm trắng dẻo chứa biết bao nhọc nhằn và công sức của những người nông dân lam lũ. Mỗi độ thu hoạch về những lần đi trên đường ở khắp các làng quê Việt Nam chúng mình khi mà ai đó được ngồi trong điều hòa mát lạnh mà vẫn còn than vẫn thì 11 giờ trưa khi mà ánh nắng gắt gỏng oi bức đến ngộp thở trên cánh đồng không một làn gió mát vẫn còn đang chiếu thẳng lên đầu, thì những người nông dân vẫn đang cố gắng thu hoạch cho xong mùa vụ. lúc ấy Nước mắt lăn trên má mình lúc nào không hay, câu ca dao mà bất kỳ đứa trẻ nào cũng đều thuộc lòng như khắc vào trong tâm trí mình:
